Media

• Polityka
• Nauka i Technika
• Kultura i Rozrywka
• Styl Życia
• Ciekawostki
• Społeczeństwo
• Biznes i Finanse
• Religia
• Sport i Turystyka
• Wiadomości lokalne

Zmienia się geopolityka światowego rynku gazu. Dzięki amerykańskiej przedsiębiorczości i kreatywności w Stanach Zjednoczonych wydobywa się obecnie o ponad 15 proc. więcej gazu niż w Rosji. Moskwa traci pozycję gazowego monopolisty na światowym rynku. Eksperci oceniają, że za dwa–trzy lata skroplony gaz Amerykanie będą eksportować do krajów Unii Europejskiej, rugując Gazprom. Jest szansa, że część rynku UE przejmiemy wspólnie z amerykańskimi firmami.

Intensywnie eksploatowane złoża gazu zaczęły się wyczerpywać już pod koniec XX wieku, szczególnie w Stanach Zjednoczonych. Przypomniano sobie wtedy o niekonwencjonalnych zasobach tego surowca i inwestorzy sięgnęli do trzech źródeł. Do złóż metanu w pokładach węgla kamiennego, do gazu zawartego w łupkach czarnych (shale gas) i do gazu zamkniętego w izolowanych porach skalnych piaskowców (tight gas). Nie ma jeszcze dokładnych danych, ile gazu da się wycisnąć z czarnych łupków i z jasnych piaskowców, ale wiadomo, że występują one na całej kuli ziemskiej.

Górą amerykańska przedsiębiorczość

Na skalę przemysłową gaz z łupków wykorzystywany jest tylko w Stanach Zjednoczonych, gdzie jego wydobycie dynamicznie rośnie. W 1996 r. było to 8,5 mld m sześc. rocznie, w 2006 r. ponad 25 mld m sześc. W 2007 r. ukończono 4185 nowych otworów wydobywczych, które zdaniem specjalistów będą dostarczać stałe ilości gazu przez 30 lat. Gaz zamknięty w skałach (piaskowce z formacji geologicznych syluru) wydobywany jest w USA od lat 60., dziś działa tam 40 tys. szybów dostarczających 170 mld m sześc. gazu rocznie. W efekcie na rynku amerykańskim ceny gazu spadły aż trzykrotnie. Mimo że technologia wydobycia jest skomplikowana. Polega ona na wierceniu poziomych otworów na dużej głębokości i tworzeniu sieci szczelin rozchodzących się koncentrycznie od odwiertu nawet na odległość 900 m. Stosuje się do tworzenia tej sieci specjalną technikę szczelinowania, polegającą w uproszczeniu na wtłaczaniu w skałę łupkową wody pod ciśnieniem do 600 atmosfer z dodatkiem piasku i pewnych substancji chemicznych. Powoduje to kruszenie łupków i uwalnianie gazu. Podobne metody stosuje się przy wydobyciu gazu zamkniętego w porach skalnych. Technologie wydobycia opanowali niemal wyłącznie amerykańscy potentaci rynku paliwowego, choć niektóre ze spółek wydobywczych zaczynały raczej jako plankton, rekinami stały się dzięki wydobyciu gazu niekonwencjonalnego.

Obecnie w USA gaz łupkowy stanowi ponad 11 proc. wydobywanego błękitnego paliwa. Ponad trzykrotnie więcej (37 proc.) wydobywa się w Stanach Zjednoczonych gazu zamkniętego. Łącznie w 2009 r. bilans gazu USA wyglądał następująco: gaz ziemny – 42 proc., gaz niekonwencjonalny – 48 proc., metan z pokładów węgla – 10 proc. W liczbach bezwzględnych widać, że USA znacząco prześcignęły Rosję, która w 2009 r. wyprodukowała 460 mln m sześc gazu. Stany Zjednoczone wysunęły się na pierwsze miejsce w świecie z produkcją, która wzrosła do 624 mln m sześc. Ekonomiści i analitycy energetyki nazwali to amerykańskim cudem gazowym, dokonanym bez żadnych dotacji rządowych! Już w 2008 r. Stany Zjednoczone nie musiały importować gazu. Przewiduje się, że w 2015 r. gaz niekonwencjonalny będzie stanowić aż 60 proc. amerykańskiego wydobycia. W tym ponad dwukrotnie więcej będzie gazu łupkowego (24 proc.). Zmienia się geopolityka światowego rynku gazowego, eksperci z Wood Mackenzie oceniają, że za dwa–trzy lata skroplony gaz z USA popłynie do Europy, wypierając przynajmniej częściowo Gazprom z krajów zachodnich.

Opinie (20)

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z

• A-F
• G-L
• M-O
• P-S
• T-Z